Bölüm 3.1: Madde ve Isı-Isı İletkenliği

-A A +A

Kitap Kategori: 

Isı İletkenliği

Birbirine temas eden ve farklı sıcaklıklarda bulunan iki madde arasında sıcaklığı yüksek olan maddeden, sıcaklığı düşük olan maddeye doğru ısı akışı olur. Bu aktarım, bir enerji türü olan ısının maddenin tanecikleri arasında iletilmesi ile gerçekleşir.

Isı Alışverişi ve Isının Aktarım Yönü
Isı Alışverişi ve Isının Aktarım Yönü

Isının İletilmesi

Bir noktasından ısıtılmaya başlanan maddenin ısı alan taneciklerinin sıcaklığı, dolayısıyla da hareketliliği artar. Hareketliliği artan tanecikler daha fazla titreşerek bu enerjiyi temas ettiği taneciklere, onlar da diğer komşu taneciklere aktarır. Bu şekilde devam eden ısı iletimi, maddenin tüm tanecikleri aynı hareketliliğe yani sıcaklığa ulaşana kadar devam eder.

Isının Madde Boyunca İletilmesi

Isının Madde Boyunca İletilmesi

Farklı Maddelerin Isı İletkenliği

Maddelerin ısıyı iletme özellikleri birbirinden farklıdır. Bu farklılığın oluşmasındaki en önemli etken, maddelerin tanecikli yapısıdır. Tanecikleri arasındaki boşluk miktarı az olan maddelerde ısı, hareketlilikleri artan taneciklerin çarpışarak sahip oldukları enerjiyi birbirlerine aktarmaları ile madde boyunca hızlıca iletilir. Ancak tanecikler arasındaki boşluk miktarı arttıkça, taneciklerin enerjilerini birbirlerine aktarmaları zorlaşır. Bu da madde boyunca ısının iletilmesini zorlaştırır.

Isıyı İyi İleten Maddenin Tanecikli Yapısı
Isıyı İyi İleten Maddenin Tanecikli Yapısı

Isıyı İyi İletmeyen Maddenin Tanecikli Yapısı
Isıyı İyi İletmeyen Maddenin Tanecikli Yapısı

Isı İletkeni ve Isı Yalıtkanı Maddeler

Isıyı iletme özelliklerinden yola çıkarak maddeler, ısı iletkeni ve ısı yalıtkanı olarak iki gruba ayrılır. Bakır, alüminyum, nikel, demir, gümüş gibi ısıyı iyi ileten maddeler ısı iletkeni maddelere; hava ve tahta gibi ısıyı iyi iletmeyen maddeler de ısı yalıtkanı maddelere örnek olarak verilebilir. Ayrıca beton, plastik ve yün gibi yapısında boşluk bulunduran malzemeler de iyi birer ısı yalıtkanıdır.

Isı İletkeni Maddeler
Isı İletkeni Maddeler

Isı Yalıtkanı Maddeler
Isı Yalıtkanı Maddeler

Isının Yayılma Yolları

Isı; iletim, konveksiyon ve ışıma olmak üzere 3 farklı yolla yayılır.

Isının Yayılma Yolu Nasıl Yayılır? Örnek
İletim Isının, maddeyi oluşturan taneciklerin çarpışması ile aktarılmasıdır. Maddelerin tanecikleri arasındaki boşluk miktarı arttıkça ısı iletimi zorlaşır. Alttan ısıtılan bir tencerenin zamanla kulpunun da ısınması
Konveksiyon Isının, taneciklerinin yer değiştirme özelliği olan maddelerde; ısı alan taneciklerin, soğuk tanecikler ile sürekli yer değiştirmesi ile yayılmasıdır. Alttan ısıtılan bir tencere içerisindeki suvun tamamımın ısınması
Işıma Isı enerjisinin maddesel bir iletim olmadan boşlukta ve saydam ortamlarda yayılmasıdır. Ocağa temas etmeyen bir tencerenin, ocağın yaydığı ışınlar ile ısınması

Kaynak: EBA

Benzer İçerik

Yeni yorum ekle

Detaylı İçerik Arama

Herhangi bir filtre seçin ve sonuçları görmek için Uygula'ya tıklayın.

Zircon - This is a contributing Drupal Theme
Design by WeebPal.