Bölüm 2: Basit Makineler - Kaldıraçlar Konu Özeti

-A A +A

Kaldıraç

Bir destek ve bu desteğin üzerindeki dayanıklı bir çubuk yardımı ile çeşitli yüklerin kaldırılmasını sağlayan basit makinelere kaldıraç denir. Kaldıraçta, uygulanan kuvvetin destek noktasına olan uzaklığına kuvvet kolu, yükün destek noktasına olan uzaklığına ise yük kolu denir. Yükü kaldırmak için uygulanan kuvvete giriş kuvveti, aktarılarak yükü dengeleyen kuvvete çıkış kuvveti denir.

Kaldıraçta Yük ve Kuvvet Kolu

Kaldıraçta Yük ve Kuvvet Kolu

Kaldıraçta uygulanan giriş kuvvetinin çıkış kuvvetine oranı her zaman yük kolunun kuvvet koluna oranına eşit olur.

\frac{Giris Kuveti}{Cikis Kuvveti} = \frac{Yuk Kolu}{Kuvvet Kolu}

Bu ilişki sayesinde, kuvvet kolu yük kolundan uzun tutularak küçük kuvvetler ile büyük ağırlıklar kaldırılabilir. Bu duruma kuvvetten kazanç denir. Ancak, kuvvet kolunun yük kolundan büyük olduğu durumlarda, kuvvetin aldığı yol yükün aldığı yoldan fazla olacağından, kuvvet yükten daha fazla yol alır. Bu duruma da yoldan kayıp denir. Yük kolu kuvvet kolundan büyük olursa bir yükü kaldırabilmek için yükün ağırlığından daha büyük kuvvet uygulamak gerekir. Diğer bir ifadeyle kuvvetten kayıp olur. Bu durumda, kuvvet kolu yük kolundan kısa olacağından, yoldan kazanç olur.

Kaldıraçlar; destek noktasının, yükün ve kuvvetin yerine göre değişiklik gösterir. Birbirinden farklı olan bu kaldıraç türleri farklı amaçlar için kullanılabilir.

Yükün Ortada Olduğu Kaldıraç Tipi
Yükün Ortada Olduğu Kaldıraç Tipi

Yük ortada ise; Yük, kuvvet ile destek noktası arasında ise kuvvet her zaman destek noktasına yükten daha uzakta olur. Bu durumda, kuvvetten kazanç yoldan kayıp olur. El arabası, ceviz kıracağı örnek verilebilir.

Desteğin Ortada Olduğu Kaldıraç Tipi
Desteğin Ortada Olduğu Kaldıraç Tipi

Destek ortada ise; Destek noktası, yük ile yükü kaldırmak için etki eden kuvvet arasında iken kuvvet kolunun yük koluna göre uzunluğu az ya da çok olabilir. Buna göre, kuvvetten kazanç ya da kayıp değişebilir. Tahterevalli, makas, pense örnek verilebilir. Aşağıda desteğin ortada olduğu durum ile ilgili simülasyon/animasyon ve oyun verilmiştir, inceleyiniz.

Kuvvetin Ortada Olduğu Kaldıraç Tipi
Kuvvetin Ortada Olduğu Kaldıraç Tipi

Kuvvet ortada ise; Kuvvet, yük ile destek noktası arasında ise yük her zaman destek noktasına kuvvetten uzakta olur. Bu durumda, kuvvetten kayıp yoldan kazanç olur. İnsan kolu, cımbız, maşa örnek verilebilir.


Kaynak: EBA

Görmeniz Tavsiye Edilir
Bu içerikler konuyla bağlantılı/benzer içeriklerdir.

Basit Makineler - Kaldıraçlar (Denge Hareketi) Simülasyonu

Basit makinelerden kaldıraçlar için hazırlanmış çok güzel bir simülasyon. PC/Mobil uyumlu bir simülasyon. PhET ekibi tarafından hazırlanmıştır. İster ders anlatırken isterseniz ders çalışırken faydalanabilirsiniz.

Kaldıraçların Yapısı - Aynı İşi Daha Az Kuvvetle Yapıyorum

Deney/Etkinlik Dersi: 

Deney/Etkinlik Sınıfı: 

Deney/Etkinlik Konusu: 

Deneyin/Etkinliğin Yapılışı: 

Tüm malzemelerden 1'er adet kullanılacak.

8.Sınıf - 5.Ünite: Basit Makineler Konu Özetleri

Kategori: 

Günlük hayatımızda, yaptığımız işleri kolaylaştırmak için bir takım araçlar kullanırız. Bir kuvvetin yönünü, büyüklüğünü ya da her ikisini birden değiştirmek için kullandığımız bu araçlara basit makine adı verilir. Basit makineler sayesinde, kuvvetten ya da yoldan kazanç sağlanabilir.

Basit Makineler İçin Şarkı Yazdık - 8.Sınıf Basit Makineler Konusu

Basit Makineler konusundaki bazı kuralların ve kavramların öğretilmesi için Fesupanallah parçasını Basit Makineler için uyarladık. Çok ta güzel oldu...

FESUPANALLAH - BASİT MAKİNELER

Oyun Arkadaşlarım Basit Makineler

Proje Dersi: 

Oyun Arkadaşlarım Basit Makineler

Oyun Arkadaşlarım Basit Makineler adıyla başladığımız projede, öğrencilerin bölgelerinde yetişen fındık bitkisinden yola çıkarak bir fındık kırma makinesi yapmaya karar vermeleri doğrultusunda birbiriyle
uyum içinde çalışan bir basit makineler sistemi yapılmıştır.

Basit Makinalarla Ev Yapalım Animasyonu

Basit makinalar ile ilgili hazırlanmış bir animasyon. Fatih GİZLİGİDER tarafından Türkçe'leştirilmiştir.

Basit Makinalar - Videosu

Laboratuvar ortamında basit makinaların düzeneklerle anlatıldığı video.

Kitap Gezintisi

Zircon - This is a contributing Drupal Theme
Design by WeebPal.