Bölüm 2: Enerji Dönüşümleri (Fotosentez ve Solunum)

-A A +A

Fotosentez

Yeryüzündeki yaşamın en önemli kaynaklarından biri enerji kaynağımız güneştir. Bilinen hiçbir canlı, güneş enerjisini doğrudan kullanamaz ya da depolayamaz. Bundan dolayı, canlıların bu enerjiyi bir başka enerji türüne dönüştürmesi gerekir. Yeşil bitkiler, algler ve bazı bakteriler (siyanobakteriler) ile bazı plankton türleri (fitoplanktonlar) fotosentez yaparak bu dönüşümü sağlayabilir. Fotosentez olayında çevreden karbondioksit ve su alınır. Fotosentez yapan canlılar, ışık enerjisini kullanarak kloroplast organelinde bulunan klorofil yardımı ile glikoz, yani besin elde eder. Bunun yanı sıra, fotosentez olayında oksijen gazı açığa çıkar. Canlılar elde ettikleri glikozun tamamını hemen harcamaz; bu moleküllerin bazılarını bir araya getirip daha büyük yapılardaki nişastaya çevirerek depolar.

Canlılar (üreticiler), fotosentez sırasında ışık enerjisini kimyasal enerjiye çevirir.

Kloroplast'ta Fotosentez Olayı Gerçekleşir

Kloroplast'ta Fotosentez Olayı Gerçekleşir

enlightenedBitkiler sadece güneş ışığında değil, yapay ışık kaynaklarında da fotosentez yapabilir.

Fotosentezin Önemi - Ya Fotosentez Olmasaydı !!!

Fotosentezin Dünya’daki yaşam için çok büyük önemi vardır. Fotosentez yapan canlılar, havadaki karbondioksiti kullanır ve oksijeni atık madde olarak atmosfere salar. Bu durum, tüm canlıların yaşayabilmesi için atmosferdeki karbondioksit ve oksijenin belirli bir seviyede kalmasını sağlayan etkenlerden biridir. Ayrıca fotosentez sonucunda üretilen glikoz; insanlar ve çeşitli hayvanlar gibi kendi besinini üretemeyen canlılar için besin kaynağıdır. Böylece hayatın devamı için gereken enerji, üreticilerden tüketicilere geçer.

Solunum

Tüm canlılar hareket eder, büyür ve ürer. Canlılar bu ortak faaliyetleri gerçekleştirmek için enerjiye ihtiyaç duyar. Enerji gereksinimlerini ise elde ettikleri besinlerinden karşılar. Besinlerin hücrede parçalanarak enerji elde edilmesi işlemine solunum denir. Solunum, hücrede enerjinin elde edilmesi sırasında kullanılan maddelere göre, oksijenli solunum ve oksijensiz solunum olmak üzere iki çeşittir.

1. Oksijenli Solunum

Oksijen kullanılmasıyla besinlerin parçalanarak enerji elde edilmesi olayına oksijenli solunum denir. Örneğin; insanlar, bitkiler ve hayvanlar oksijenli solunum yapan canlılardır. Oksijenli solunum, enerji üretimiyle görevli organel olan mitokondride gerçekleşir. Mitokondride besinlerin oksijenle tepkimesi sonucunda karbondioksit, su ve enerji açığa çıkar. Daha fazla enerjiye ihtiyaç duyan kas hücreleri gibi hücrelerde, diğer hücrelere göre daha fazla mitokondri bulunabilir.

Oksijenli Solunum Mitokondride Gerçekleşir

Oksijenli Solunum Mitokondride Gerçekleşir

Oksijenli Solunum ve Fotosentez İlişkisi

Fotosentez yapan canlılar, çevreden aldıkları karbondioksit ve sudan, ışık enerjisi ve klorofiller yardımıyla glikoz ve oksijen üretir. Bitkiler, yaşamsal faaliyetlerini gerçekleştirebilmek için gerekli olan enerjiyi ise oksijenli solunum ile sağlar. Oksijenli solunum sırasında, fotosentezde üretilen glikoz kullanılır. Bir başka deyişle, fotosentezde üretilen yan ürünler oksijenli solunumda, oksijenli solunumda üretilen yan ürünler ise fotosentezde kullanılır. Bitkilerde fotosentez olayı ışığın varlığında gerçekleşirken solunum sürekli devam eder.

Oksijenli Solunum ve Fotosentez İlişkisi

Oksijenli Solunum ve Fotosentez İlişkisi

2. Oksijensiz Solunum

Bazı bakteriler ve maya mantarları oksijene ihtiyaç duymadan ya da oksijenin olmadığı ortamlarda da besinlerden enerji üretebilirler. Bu solunuma oksijensiz solunum denir. Oksijensiz solunumla oksijenli solunuma göre daha az enerji üretildiği için, tek hücreli canlılar bu yolla ürettikleri enerjiyle yaşayabilirler. Oksijensiz solunum yapan canlılar, denizlerin ve okyanusların diplerinde, oksijen miktarının çok düşük olduğu bölgelerde yaşayabilirler. Günlük hayatta ekmek hamurunun kabarması, sütten peynir ve yoğurt üretilmesi gibi olaylarda oksijensiz solunum yapan canlılar kullanılır.

yes İnsanlar ve hayvanlarda kasların yoğun çalışması sırasında yeterli oksijen alamayan kas hücreleri, oksijenli solunumun yanında oksijensiz solunum da yapabilir.

Sınav KONUYLA İLGİLİ SORULARA BURADAN ULAŞABİLİRSİNİZ

Kaynak: EBA

Benzer İçerik
Görmeniz Tavsiye Edilir
Bu içerikler konuyla bağlantılı/benzer içeriklerdir.

Bölüm 1: Besin Zinciri ve Enerji Akışı - Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi

Kategori: 

Canlılar, yaşamsal faaliyetleri için ihtiyaç duydukları enerjiyi besinlerden alırlar. Ancak bitkiler, bazı bakteriler, su yosunları ve algler en büyük enerji kaynağı olan güneş enerjisini kullanarak kendi besinlerini üretirler. Kendi besinini üreten canlılara üretici denir.

Bölüm 3: Madde Döngüleri (Su ve Karbon Döngüsü) - Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi

Kategori: 

Canlılık faaliyetleri sonucunda çeşitli şekillerde madde ve enerji aktarımı gerçekleşir. Bu enerji ve madde aktarımı devamlıdır. Canlılar ve cansızlar arasında karşılıklı etkileşimlerin sürekli olması ve madde alışverişi doğada bir çeşit döngünün oluşmasına neden olmaktadır. Doğadaki madde miktarı sınırlıdır.

Bölüm 3: Madde Döngüleri (Oksijen ve Azot Döngüsü) - Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi

Kategori: 

Oksijen Döngüsü: Oksijen, canlıların hayatlarını sürdürebilmeleri için mutlaka gerekli olan bir gazdır.  ​Oksijen solunumda, yanma reaksiyonlarında yoğun olarak tüketilir. ​Havadaki oksijenin temel kaynağı fotosentezdir. ​Atmosferde % 21 oranında oksijen bulunur.

Bölüm 3: Madde Dönüleri ve Çevre Sorunları (Ozon Tabakası) Konu Özeti - Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi

Kategori: 

Ozon (O3) üç adet oksijen atomundan oluşan şeffaf bir gazdır. Ozon tabakası stratosferin üst kısmında bulunan tabakadır. Bu tabaka Güneş’ten gelen zararlı ultraviyole ışınlarını tutar.

Bölüm 4: Sürdürülebilir Kalkınma Konu Özeti - Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi

Kategori: 

Sanayide ve teknolojide yaşanan bu gelişmelerin, gelecek nesillerin de aynı imkânlardan faydalanabilmesi için, sosyal yaşantımıza, doğal kaynaklara ve doğal çevreye zarar vermeden gerçekleştirilmesini sağlamaya sürdürülebilir kalkınma denir.

Işık ve Fotosentez

Işık ve Fotosentez

Deney/Etkinlik Dersi: 

Deney/Etkinlik Sınıfı: 

Deney/Etkinlik Konusu: 

Deneyin/Etkinliğin Yapılışı: 

Saksı bitkisindeki yapraklardan birinin üst ve alt yüzeylerine siyah el işi kâğıtları koyun ve ataşlarla tutturun. Böylece bir tek yaprağın güneş ışığı almasını engelleyin. Bu şekilde bitkiyi 1 hafta ışıklı bir ortamda bekletin.

Bitkiler Gece Fotosentez Yapar mı?

Kategori: 

Bitkiler, besinlerini çoğunlukla fotosentez yardımıyla yaparlar. Topraktan aldıkları mineralleri ve havadan aldıkları karbon dioksiti, ışık yardımıyla birleştirerek, şeker ve başka besinler yaparlar. Bu, bir kimyasal tepkimedir ve ürün olarak oksijen, glikoz ve su ortaya çıkar. Geceleriyse, ışık olmadığı için, bitkiler fotosentez yapamazlar. Onlar da başka canlılar gibi enerji elde etmek için oksijen ve glikoz kullanırlar. Bu sırada, enerjiyle birlikte karbondioksit ve su da ortaya çıkar. Aslında, bitkiler de solunumları sırasında sürekli oksijen kullanırlar.

Fotosentez İçin Neler Gereklidir?

Resim üzerinde fotosentez için gerekli olan ve olmayan maddeler/unsurlar verilmiştir. Bunların içerisinden fotosentezin gerçekleşmesi için gerekli olanları seçiniz.

Kitap Gezintisi

Zircon - This is a contributing Drupal Theme
Design by WeebPal.